MdV
Laat ik van af het begin van ons betoog duidelijk zijn. Dit voorstel komt te vroeg. Aan het begin van het volgend jaar voeren we de kerntakendiscussie. Daarna weten we pas wat in de Sociale visie moet komen te staan. Wij hebben bewust niet gereageerd op de oproep van het college om suggesties ter verbetering aan te geven. Als de hele opzet niet klopt, zoals wij ook tijdens de vorige vergadering hebben aangegeven, dan helpen enkele verbeterpunten helaas niet. Het college blijft helaas steken in algemeenheden. In ons betoog zal de VVD aangeven wat er niet goed aan is, maar zal ook aanwijzingen geven hoe het wel opgezet moet worden.
Bij mijn weten is dit nu de derde keer in de afgelopen dertig jaar dat we praten over een visie op de toekomstige sociale structuur van Hengelo. Tussendoor is natuurlijk al op diverse onderdelen al iets van een visie ontwikkeld. Het is echter niet zo dat je op basis van ervaring met allerlei sociale structuren al echt een visie hebt. Een visie heeft samenhang en ontstaat pas na gedegen onderzoek. Daarbij stellen we eerst het doel vast. Dat doel heeft een aantal basiskenmerken die voor iedere stad van vergelijkbare grootte en samenstelling zou kunnen gelden, maar kent ook specifieke unieke elementen, die uitsluitend voor Hengelo gelden. Voor de basiskenmerken hebben we eigenlijk geen aparte visie nodig. Zo’n volledige beschrijving is ook volgens het college inderdaad niet nodig. Die kunnen we gewoon van internet plukken. Maar waar staan die doelen, die afwijken van andere gemeenten en dus specifiek voor Hengelo zijn? Daarvoor moet dat specifieke onderzoek plaats vinden. Wij hebben die specifieke doelen niet of nauwelijks kunnen vinden.
Het college blijft bij de aangegeven basisdoelen dus steken in algemeenheden. We zien dat vooral bij de uitgangspunten. Laten we die eens langs lopen.
Uitgangspunt 1. Hengelo kenmerkt zich door een krachtige samenleving, met een gemeente die dienstbaar en betrouwbaar is. Logisch. Dit geldt voor elke gemeente. Welke gemeente vindt, dat ze een slappe samenleving heeft en welke gemeente wil niet dienstbaar en betrouwbaar zijn. Dit uitgangspunt is daarom overbodig.
Uitgangspunt 2. Hengelo doet een beroep op eigen kracht en verantwoordelijkheid van alle partners bij de aanpak van maatschappelijke en sociale uitdagingen. Ook logisch. Iedere gemeente in deze tijd moet dit doen. In iedere gemeente moeten ze elkaar helpen. Dit uitgangspunt is daarom overbodig.
Uitgangspunt 3. Hengelo gaat uit van de ambitie van burgers om zich te ontwikkelen. Zij benutten hun talenten. Ook logisch. Welke gemeente wil de burgers daarin remmen? Dit uitgangspunt is een open deur en is daarom overbodig.
Uitgangspunt 4. Hengelo bevordert het gebruik van collectieve voorzieningen. De activiteiten staan centraal, niet de accommodaties of organisaties. Dit MdV is voor Hengelo, maar niet voor vele andere gemeenten, nieuw. Het werd hoog tijd. Jammer is dat we tot dit gekomen zijn door de financiële moeilijkheden en niet eerder. Dit kunnen we laten staan.
Uitgangspunt 5. Hengelo streeft naar een evenwichtig en toegankelijk netwerk van voorzieningen. Ook logisch welke gemeente doet dat niet. Niemand wil toch een inefficiënte chaos.
Concluderend wat de uitgangspunten betreft, zijn vier van de vijf heel algemeen, een open deur en dus overbodig.
Daarnaast ontbreken echter wel essentiële thema’s. Er ontbreken veel elementen voor de toekomst van Hengelo zelf. Zo staat er niets in over laaggeletterdheid. Er wordt niet aangegeven of en zo ja hoe we de kansrijken inzetten. Er wordt voorgesteld uit te gaan van de activiteiten i.p.v. de accommodaties. Dat is op zich goed, maar men moet nog een stap verder gaan en uitgaan van de oplossing van het probleem. Daarvoor is een probleem analyse nodig. Die zit er niet in. Dat moet echt wel, want die gaat immers vooraf aan de juiste visie. Pas na de kerntakendiscussie als we het probleem hebben geanalyseerd, kunnen we samen op hoofdlijnen vaststellen wat er in de Sociale visie moet komen te staan.
MdV, u begrijpt dat wij daarom reuze benieuwd waren naar de mening uit het veld, dus van de maatschappelijke instellingen en organisaties. Als zij, in tegenstelling tot ons, het wel een goede sociale visie zouden vinden, dan moesten wij onze mening nog eens goed overdenken. Vandaar dat de VVD op 3 oktober met het merendeel van onze fractie naar het gesprek met de maatschappelijke instellingen is gegaan. Wat ons op die avond opviel, was dat de maatschappelijke instellingen, zoals het Saxion, Thales, het Edith Stein, het vrijwilligers meldpunt, de SWB en de AKZO het afwisselend op de verschillende hier voor genoemde specifiek Hengelose punten met ons eens zijn.
In het memo, dat bij dit agendapunt van vanavond stond, schreef het college dat het met de maatschappelijke instellingen “constructieve” gesprekken waren. In de diplomatie op deze wereld vinden ook vaak “constructieve” gesprekken plaats, tussen de Palestijnen en Israël bijvoorbeeld. “Constructief” wil niet zeggen dat de deelnemers positief, laat staan enthousiast over elkaar zijn. Dat is ook hier het geval. Niet geheel tot onze verbazing was de kritiek uit deze instellingen niet van de lucht. Wij hebben aantekeningen gemaakt van de opmerkingen en die zouden we hier kunnen citeren. Het college was er echter zelf bij. De ambtelijke medewerker heeft ook aantekeningen gemaakt. Wij hoeven dus even niets te citeren. Mocht u ze toch willen weten, dan kunnen we die altijd nog geven.
Samenvattend kan het gesprek dus wel constructief genoemd worden, maar met enig recht kunnen we eveneens stellen, dat niet alleen de VVD maar ook een overtuigende meerderheid van de aanwezige maatschappelijke organisaties vinden dat het stuk slecht is of op z’n minst ernstig te kort schiet.
Wat moet er nu gebeuren om tot een specifiek voor Hengelo passende sociale visie te komen?
Op de eerste plaats moet het volgende onderzocht worden:
1. Waar staan we in Hengelo op dit moment?
2. Waar willen we naar toe? Dus wat is de behoefte bij de bevolking van Hengelo?
3. Welke problemen in Hengelo moeten daarbij opgelost worden?
4. Wat moeten we zelf daarvoor in Hengelo ondernemen?
5. Wat verwachten we van de instellingen in Hengelo?
6. Wat moet dat alles op hoofdlijnen gaan kosten en zijn we bereid dat geld te investeren?
Het is goed om deze vragen voor een belangrijk deel samen met de raad te beantwoorden. Dat past uitstekend bij de kerntakendiscussie, die wij volgend jaar gaan voeren. Daarom MdV. moeten wij dit stuk nog niet vaststellen.
Dus college, maak pas na de kerntakendiscussie een echte sociale visie, die specifiek op Hengelo is gericht en geen algemeen stuk met overbodige opmerkingen. Bovendien: neem de opmerkingen vanuit de maatschappelijke organisaties serieus en ter harte. Verwerk die in de geheel nieuw op te stellen echte visie.
Roeland Fens